Sầu riêng là loại cây mang giá trị kinh tế cao, tuy nhiên trong giai đoạn nuôi trái, bà con thường gặp tình trạng thối trái non – thối trái già, làm rụng hàng loạt, giảm năng suất và chất lượng thương phẩm. Đây là một trong những bệnh nguy hiểm do nấm gây ra, đặc biệt bùng phát mạnh vào mùa mưa, độ ẩm cao hoặc vườn chăm sóc không đúng kỹ thuật.
Nếu không phát hiện sớm và xử lý kịp thời, bệnh có thể lây lan rất nhanh từ trái này sang trái khác, gây thiệt hại nghiêm trọng cho nhà vườn.
Nguyên nhân:
-Bệnh thối trái trên sầu riêng chủ yếu do các loại nấm bệnh tấn công
-Thời tiết mưa nhiều – độ ẩm cao: Mưa liên tục làm nước đọng trên trái và tán cây, độ ẩm cao tạo điều kiện cho bào tử nấm phát triển cực nhanh, vườn thiếu thông thoáng khiến bệnh lây lan mạnh.
-Tán cây quá rậm: Cây không được tỉa cành tạo môi trường ẩm thấp, ánh nắng không xuyên vào bên trong tán cây, nấm dễ phát sinh và tồn tại lâu.
-Thoát nước kém : Đất bị úng nước lâu ngày làm rễ suy yếu., cây mất sức đề kháng, nấm dễ xâm nhập vào cuống và trái.
-Côn trùng gây vết thương: Sâu đục trái, bọ xít, côn trùng chích hút làm trái bị tổn thương, nấm lợi dụng các vết thương để tấn công.
-Bón phân mất cân đối: Bón quá nhiều đạm làm trái mềm yếu, thiếu canxi, kali, silic khiến vỏ trái kém cứng chắc, trái dễ nứt và nhiễm bệnh.
- Bệnh thường bùng phát mạnh khi: Mưa nhiều kéo dàii, vườn ẩm thấp, thoát nước kém, tán cây rậm rạp, sương đêm dày, chăm sóc mất cân đối, cây suy yếu sau ra hoa hoặc mang trái nhiều
- Đặc biệt vào mùa mưa, bệnh có thể phát triển cực nhanh chỉ trong vài ngày.
Biểu hiện:
-Bệnh có thể xuất hiện ở mọi giai đoạn phát triển của trái.
- Giai đoạn đầu:Xuất hiện các đốm nhỏ màu nâu hoặc đen trên vỏ trái. Vết bệnh hơi úng nước. Thường xuất hiện gần cuống hoặc nơi đọng nước.
- Giai đoạn phát triển mạnh: Vết bệnh lan rộng rất nhanh, mô trái chuyển màu nâu đen,trái mềm nhũn, có mùi hôi khó chịu.
-Khi độ ẩm cao có thể xuất hiện lớp nấm trắng bên ngoài.
- Trái non bị bệnh: Trái vàng nhanh, cuống bị thâm đen, trái rụng hàng loạt sau vài ngày.
-Trái lớn bị bệnh: Phần vỏ bị thối đen, gai sầu riêng bị mềm và đổi màu, chất lượng cơm giảm mạnh, trái dễ nứt hoặc rụng sớm.
Tác hại:
- Làm rụng trái non hàng loạt
- Giảm năng suất nghiêm trọng
- Trái xấu mã – giảm giá bán
- Ảnh hưởng chất lượng cơm và mùi vị
- Tăng chi phí thuốc và chăm sóc
- Lây lan nhanh trong toàn vườn nếu không xử lý sớm
Biện pháp phòng trừ:
+Tỉa cành tạo độ thông thoáng, loại bỏ cành sâu bệnh, cành vô hiệu, giúp ánh nắng xuyên đều vào tán cây, giảm độ ẩm trong vườn.
+Cải tạo hệ thống thoát nước,không để nước đọng quanh gốc, khơi thông mương rãnh vào mùa mưa, hạn chế úng rễ kéo dài.
+ Vệ sinh vườn cây, tỉa bớt cành lá gần mặt đất, thu gom những trái bệnh đem tiêu hủy.
+ Vườn cây cần cao ráo, thoát nước tốt trong mùa mưa.
+ Phủ gốc bằng rơm khô hay cỏ khô, không phủ bằng xơ dừa
+Tạo mương rãnh, hệ thống thoát nước cho vườn để vườn luôn khô ráo, ẩm độ phù hợp.
+ Phun thuốc phòng nấm bệnh định kỳ để giúp việc phòng được sầu riêng bị thối trái.
+ Bón phân đạm, lân, kali cân đối để cây phát triển tốt nhất, đặc biệt không bón thừa đạm.
+ Nếu có sử dụng phân chuồng thì cần xử lý qua bằng các chủng nấm có lợi như Trichoderma sau đó mới được bón cho cây. Các loại phân chuồng này sẽ cung cấp chất mùn cho đất, bổ sung các vi sinh vật có lợi giúp cải tạo đất, tiêu diệt các loại nấm gây hại.
+ Khi cây ra hoa và bắt đầu kết trái, nên tỉa bớt hoa, hoặc đợt đến khi ra trái, cắt bỏ trái nhỏ, trái có dấu hiệu bị bệnh.
Chăm sóc, cải tạo đất vườn tơi xốp, thoáng khí bằng cách bổ sung các loại phân hữu cơ và vật liệu hữu cơ.
